Słownik
a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z #1

Gerhard Marcks

(ur. 1889 w Berlinie – zm. 1981 w Burgbrohl)

Niemiecki rzeźbiarz, ceramik i grafik, wykładowca Bauhausu. Zasłynął jako twórca rzeźb i figur zwierząt (Muzykanci z Bremy). W późniejszym okresie twórczości skupił się na wizerunkach ludzi.

O dziecka przejawiał talent rzeźbiarski i chęci, by go rozwijać. Początkowo był samoukiem. W latach 1908-1912 praktykował w pracowni rzeźbiarza Richarda Scheibe w Berlinie. W czasie I wojny światowej służył w armii i walczył na froncie, co poważnie odbiło się na jego zdrowiu. Po zakończeniu walk zaangażował się w działalność postępowych stowarzyszeń artystycznych, takich jak Novembergruppe, Arbeitsrat fur Kunst i Werkbund. Współpracował też z wytwórnią porcelany w Miśni i uczył rzeźby w szkole sztuki użytkowej w Berlinie.

Gdy w 1919 roku Walter Gropius zakładał nową uczelnię artystyczo-rzemieślniczą Bauhaus w Weimarze, zaproponował mu prowadzenie pracowni ceramiki. Marcks pracował jako Formmeister, wspólnie z ceramikiem, Maxem Krehanem, pełniącym rolę Lehrmeistera. Pierwszy odpowiadał za artystyczny aspekt działalności pracowni, drugi – za rzemieślniczy i techniczny. Warsztaty garncarskie Bauhausu położone były w Dornburgu pod Weimarem i szybko zyskały renomę. Realizowano tam zlecenia niemieckich wytwórni ceramiki i projektowano wzory naczyń.

W 1925 roku siedziba Bauhausu została przeniesiona do Dessau, a Marcks podjął pracę w szkole sztuki użytkowej, położonej w zamku Giebichenstein niedaleko Halle. W 1933 stracił tę posadę pod naciskiem nazistów. Wkrótce ponad 20 jego prac zostało skonfiskowanych i zniszczonych, a jemu zabroniono działalności artystycznej, wystawienniczej i dydaktycznej, jako przedstawicielowi „zdegenerowanej” sztuki. W 1935 wyjechał na półroczne stypendium do Włoch, po czym wrócił do Niemiec. W 1943 roku jego pracownia w Berlinie została zbombardowana, a kolejne prace uległy zniszczeniu.

W 1946 został mianowany profesorem rzeźby w państwowej szkole artystycznej w Hamburgu (późniejszej Akademii Sztuk Pięknych). W 1950 zakończył działalność dydaktyczną i przeniósł się do Kolonii, gdzie poświęcił się rzeźbiarstwu. Za swoje prace otrzymał wiele nagród (m.in. Kunstpreis der Stadt Berlin w 1955). Został honorowym członkiem Freie Akademie der Kunste w Hamburgu. Zaangażował się też w renowację zabytków architektury sakralnej (kościół św. Katarzyny w Lubece, kościół kartuzów w Kolonii). Zmarł w 1981 roku w Burgbrohl. Jego prace zgromadzono w poświęconym mu muzeum – Gerhard Marcks Haus w Bremie. Znajduje się tam kolekcja kilkunastu tysięcy szkiców i rysunków artysty oraz ok. 350 rzeźb z różnych okresów pracy artysty.

UDOSTĘPNIJ: