Słownik
a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z #1

Jakub Kubicki

(ur. 1758 w Warszawie – zm. 1833 w Wilkowie)

Znakomity architekt i inżynier fortyfikator, jedna z najwybitniejszych postaci Polski końca XVIII i początku XIX wieku, człowiek niezwykle pracowity i aktywny na wielu polach. Jego budynki mają cechy czystego, XVIII-wiecznego klasycyzmu i późniejszego stylu empire. Wiele z nich zachowało się do dziś. Kubicki pochodził z warszawskiej rodziny mieszczańskiej. Za swe wybitne zasługi w1790 roku został nobilitowany, otrzymując herb Kolumna Skrzydlasta. Ukończył kolegium jezuickie, a następnie praktykował u znakomitych architektów - Szymona B. Zuga i Domenico Merliniego. Jako stypendysta fundacji Stanisława Augusta Poniatowskiego w 1783 roku wyjechał do Włoch, gdzie przez trzy lata doskonalił swą wiedzę. Po powrocie do kraju pracował jako architekt, piastując coraz wyższe godności i angażując się w sprawy państwa.

Kubicki stworzył charakterystyczny typ polskiego dworu-pałacu, wznosząc lub przebudowując reprezentacyjne siedziby arystokracji: pałac Badenich w Bejscach (1802), pałac Ostrowskich w Młochowie (1806), pałac Morstinów w Pławowicach (1805) oraz pałace w Białaczowie, Igołomii, Helenowie, Nadzowie, Radziejowicach, Sowińcu, Sterdyni i Witkowicach. Przebudował otoczenie Zamku Królewskiego w Warszawie (m.in. słynne Arkady Kubickiego, którym niedawno przywrócono blask po renowacji przeprowadzonej w latach 1995-2006), Łazienki Królewskie (Stajnia Kubickiego, Nowa Kordegarda) i Belweder. Dla Warszawy w zaprojektował też rogatki miejskie: Mokotowskie, Grochowskie, Marymonckie, Wolskie, Jerozolimskie, Golędzinowskie, Powązkowskie i Belwederskie. W Płocku wzniósł ratusz i rogatki miejskie. Budował również kościoły – m.in. w Nadarzynie (1805) i Pruszynie (1812). Jest autorem projektu świątyni Opatrzności Bożej, budowanej obecnie na Wilanowie.

Poza architekturą, miał też zasługi w innych dziedzinach - był wyróżniającym się oficerem, organizował produkcję uzbrojenia i brał udział w Powstaniu Kościuszkowskim, jako major artylerii. W 1806 roku został mianowany budowniczym rządowym, a wkrótce potem architektem generalnym. W 1818 awansował na stanowisko Intendenta Generalnego Budowli Korony, które to piastował do 1831 roku. W 1815 został przybranym członkiem Towarzystwa Królewskiego Przyjaciół Nauk w Warszawie. Należał też do loży masońskiej. Po przejściu na emeryturę osiadł w swoim majątku w Wilkowie, gdzie zmarł niedługo później.

UDOSTĘPNIJ: